Phát triển mạnh Đồng bằng sông Cửu Long theo hướng thuận thiên

Chiều ngày 18/6, Hội nghị đánh giá kết quả 2 năm thực hiện Nghị quyết 120/NQ-CP về phát triển Đồng bằng sông Cưu Long (ĐBSCL) thích ứng với biến đổi khí hậu (BĐKH) đã được tổ chức tại TP. Hồ Chí minh, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc chủ trì Hội nghị.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chủ trì Hội nghị đánh giá kết quả 2 năm thực hiện Nghị quyết 120. Ảnh: VGP/Quang Hiếu

Trước đó, vào sáng nay, trong khuôn khổ Hội nghị đã diễn ra 4 phiên thảo luận chuyên đề gồm: quản lý tài nguyên nước, lũ lụt, xâm nhập mặn, ứng phó với xụt lún, sạt lỡ ở vùng ĐBSCL; tái cơ cấu ngành nông nghiệp thích ứng với BĐKH vùng ĐBSCL; giải pháp phát triển giao thông và cơ sở hạ tầng, nhà ở phục vụ phát triển bền vững vũng ĐBSCLcông tác quy hoạch, cơ chế điều phối vùng và thu hút vốn đầu tư cho ĐBSCL nhằm tìm các giải pháp để phát triển vùng đồng bằng chiếm hơn 20% dân số và đóng góp 18% cho GDP của cả nước.

Tại các phiên thảo luận, nhiều địa phương cho rằng, mặc dù đã thực hiện tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng thích ứng với BĐKH như xoay trục sản xuất chuyển từ lúa gạo, rau, quả, thủy sản thành thủy sản, rau, quả, lúa gạo, phát triển tôm thành ngành công nghiệp mũi nhọn gắn với việc xem nước mặn là tài nguyên. Tuy nhiên, khi thực hiện còn nhiều lúng túng và khó khăn. Như hiện nay, có tới hơn 2.500 quy hoạch dược lập cho ĐBSCL nhưng lại chồng chéo và không phát huy hiệu quả. Vì vậy, cần sớm có quy hoạch tích hợp vùng đề đánh giá một cách tổng thể, đồng bộ trên quy mô vùng, đặc biệt là liên quan tới liên kết vùng, liên kết chuỗi giá trị.

Theo GS Võ Tòng Xuân “Phải thực hiện Nghị quyết 120 một cách nhanh, bài bản, không nên mạnh ngành nào quy hoạch cho ngành đó. Quy hoạch tích hợp căn cứ trên điều kiện đất đai thích hợp cho từng loại cây con”.

Theo ông Trần Anh Thư, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang “Vấn đề liên kết tiểu vùng tứ giác Long Xuyên, cần phải có sự thống nhất của 4 tỉnh với nhau. Trước mắt, những dự án mang tính chất liên kết vùng như dự án phát triển hạ tầng chung, dự án phát triển các sản phẩm chủ lực của vùng đòi hỏi Trung ương có sự hỗ trợ”.

Các địa phương cũng đề nghị các bộ, ngành thu thập toàn bộ cơ sở dữ liệu mang tính tổng thể, đồng bộ và liên tục để làm cơ sở hoạch định cho quá trình chuyển đổi, phát triển ĐBSCL bền vững theo tinh thần Nghị quyết 120 là phát triển thuận thiên, tôn trọng quy luật tự nhiên, tránh can thiệp thô bạo vào thiên nhiên. Đặc biệt, khi đã xác định nước mặn, nước lợ cũng là tài nguyên thì phải hạn chế ngăn mặn, tránh cản trở dòng chảy để phục hồi thủy sản biển, phục hồi sông ngòi nhằm giảm sử dụng nước ngầm, giảm sụt lún.

Nhiều chuyên gia cũng cho rằng, cần có thêm thảo luận để làm rõ nội hàm của Nghị quyết với những quan điểm về an ninh lương thực, phát triển bền vững để từ đó làm cơ sở cho Nghị quyết 120 đi vào cuộc sống.

Trong phiên thảo luận toàn thể, Thủ trướng Nguyễn Xuân Phúc đã chủ trì Hội nghị để nghe đề xuất các nhà khoa học và lãnh đạo của các Bộ, địa phương để thực hiện đạt mục tiêu của Nghị quyết 120 vì sự thịnh vượng của vùng này.

Sau gần 2 năm thực hiện Nghị quyết 120 của Chính phủ có tính lịch sử về phát triển bền vững vùng ĐBSCL thích ứng với BĐKH, đã có sự chuyển biến mạnh mẽ về tư duy xây dựng chính sách phát triển cho 13 tỉnh, thành với hơn 20 triệu dân theo hướng thuận thiên. Thể hiện sự quan tâm của Đảng, Chính phủ và Quốc hội, gần 200 nghìn tỷ đồng đã được Trung ương và các địa phương bố trí để triển khai các chương trình và dự án cấp bách không trì hoãn trong vùng, tăng gần 4% so với nhiệm kỳ trước.

Theo Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường: “Kết quả nổi bật nhất đó là sự chuyển biến nhận thức một cách đồng bộ, cả hệ thống biến thành chương trình hành động. Tất cả các kỳ họp Trung ương, 3 kỳ họp Quốc hội kể từ sau Nghị quyết 120 đều bàn về chủ đề BĐKH. Thủ tướng và các Phó Thủ tướng Chính phủ đã có 23 lần làm việc kể từ khi có Nghị quyết 120. Từ 4,3 triệu ha gieo trồng rút xuống còn 4,1 triệu ha; tăng 60 ha thủy sản; tăng 40 ha trái cây”.

Tại Hội nghị, ông Ousmane Dione, Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam, nói “Thời gian qua, chúng tôi đã huy động được 1,6 tỷ đô la để thực hiện các chương trình thuộc Nghị quyết 120 nhằm tăng cường khả năng thích ứng của ĐBSCL và phát triển bền vững. Thời gian tới, chúng tôi sẽ huy động khoảng 1 tỷ đô la để hỗ trợ thực hiện Nghị quyết 120. Một thể chế điều phối khu vực sẽ hoạt động hiệu quả nhất nếu được giao quyền. Một thể chế mạnh cần một quy hoạch mạnh. Quy hoạch vùng đóng vai trò khuôn mẫu để xây dựng ĐBSCL thích ứng với BĐKH”.

Theo ông Nguyễn Chí Dũng, Bộ Trưởng Bộ KH&ĐT “Hiện Bộ đã lựa chọn xong tư vấn nước ngoài để lập quy hoạch vùng này và chậm nhất là phải trình Thủ tướng Chính phủ vào quý IV/2020. Số tiền dự kiến đề xuất dành riêng cho giai đoạn 2021-2025 cho các dự án liên kết vùng, dự án quan trọng, cấp bách cần ưu tiên xử lý sớm là khoảng 45.000 tỷ, tương đương khoảng 2 tỷ đô la”.

Theo ông Trần Hồng Hà, Bộ Trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, việc đổi mới tư duy cần có thời gian, nhiều nhà khoa học có ý kiến, đối với ĐBSCL thì phải dựa trên việc đánh giá tổng thể, toàn diện và có cơ sở khoa học, không thể nóng vội. Một số vấn cấp bách đặt ra hiện nay, đó là, xác định cơ chế điều phối liên vùng, có chức năng quyết định các vấn đề ưu triên và phân bổ kinh phí cho vùng để đề xuất Chính phủ, Quốc hội thông qua.

Tại 4 hội nghị chuyên đề và phiên thảo luận toàn thể, đã có 98 ý kiến phát biểu của các nhà khoa học và lãnh đạo các bộ, ngành và địa phương. Tất cả đều khẳng định, việc Chính phủ ban hành Nghị quyết 120 là đúng đắng, thể hiện quan điểm phát triển, phương châm và mục tiêu của Chính phủ. Nghị quyết này góp phần đưa sản lượng nông nghiệp của vùng tăng trưởng 3%, cao hơn mức trung bình của cả nước. Đặc biệt là người dân đã chủ động hơn. Hợp tác quốc tế để thực hiện Nghị quyết cũng đã hiệu quả hơn.

Sau gần 4 tiếng lắng nghe các nhà khoa học, các nhà ngoại giao và lãnh đạo các bộ, địa phương đề xuất các kiến nghị để tiếp tục thực hiện thành công Nghị quyết 120, phát biểu trước gần 1000 đại biểu tham dự Hội nghị, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã đưa phương châm mới để tiếp tục thực hiện hiệu quả Nghị quyết này là “Chính phủ thúc đẩy, doanh nghiệp hành động và người dân hưởng ứng”.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh, sau 2 năm thực hiện Nghị quyết 120, đều đáng lo lắng nhất là nhiều người dân vẫn chưa ý thức được những thách thức và doanh nghiệp thì chưa có hành động để ứng phó phù hợp với thiên tai, hiện tượng nóng lên toàn cầu để góp phần giảm thiểu những tác nhân do BĐKH, cụ thể là chúng ta chưa có nền nông nghiệp xanh. Trong những năm gẩn đây, nhất là năm 2018, các nước Đông Nam Á, trong đó có ĐBSCL của Việt Nam tiếp tục chứng kiến những bất thường của thời tiết. Trong khi đó, ĐBSCL và TPHCM đóng góp 60%tổng sản phẩm trong nước của cả nước.Vùng đồng bằng này còn có vai trò quan trọng vào bảo đảm an ninh lương thực toàn cầu.

Tại Hội nghị này, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhắc lại quan điểm phát triển thuận thiên, tức là tôn trọng quy luật tự nhiên, chọn mô hình thích ứng theo tự nhiên, tránh can thiệp thô bạo vào tự nhiên, phát triển bền vững theo phương châm sống chung với lũ, sống chung với mặn, với khô hạn, với thiếu nước, phù hợp với điều kiện thực tế. Nhưng điều này không có nghĩa là cam chịu, chấp nhận số phận hay sự sắp đặt của tạo hóa, mà quan trọng là phụ thuộc vào hành động, quyết định của chúng ta.Nếu không vì thời tiết nóng, con người sẽ không phát minh ra quạt máy; nếu không bị lạnh thì có lẽ không có máy sưởi. Vì vậy, với cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 sẽ tạo điều kiện cho con người chinh phục thiên nhiên, giúp ứng phó hiệu quả trước biến động của thiên nhiên, tận dụng cơ hội để thích ứng với BĐKH, nhất là ở ĐBSCL.

Chính phủ sẻ tạo cơ chế và chính sách để thúc đẩy phát triển; bố trí lại nguồn lực để đầu tư hạ tầng cứng, đạo tạo nguồn nhân lực, doanh nghiêp, hợp tác xã, trang trại, kể cả kinh tế hộ lớn, hành động thông qua các dự án đầu tư cụ thể. Người dân hưởng ứng bằng sự tăng cường nhận thức, đồng thuận và tham gia cùng Chính phủ và cộng đồng. Phát huy vai trò của các tổ chức chính trị – xã hội, tổ chức xã hội khác để vận động cộng đồng, người dân tham gia. Nghiên cứu đa dạng hóa nguồn lực: trung phương, địa phương, ODA, FDI... với cam kết nguồn vốn khoảng 2 tỷ đô la tăng thêm so với giải đoạn 2016-2020 cho giai đoạn 2021-2025 để đầu các dự án cho ĐBSCL.

Thủ tướng dề nghị các địa phương cần tạo môi trường kinh doanh tốt nhất để thúc đẩy đầu tư tư nhân vào khu vực này; Bộ LĐ,TB&XH xây dựng đề án đào tạo và đào tạo lại lao động; Bộ KH&CN có đề án phát triển KH&CN cho 13 tỉnh ĐBSCL, các địa phương phải tăng cường đầu tư cho KH&CN. Trong ngân sách bố trí hàng năm, các địa phương phải có phần chi cứng cho ứng phó với BĐKH, ngân sách trung ương sẽ bố trí vốn đối ứng hoặc hỗ trợ 100% đối với từng dự án cụ thể. Chính phủ sẽ thúc đẩy hình thành quỹ phát triển ĐBSCL cũng như cơ chế hội đồng vùng vì không có ở đâu có điều kiện tốt hơn cho liên kết vùng giữa ĐBSCL và TPHCM. Bộ Tài chính nghiên cứu trình Chính phủ, Quốc hội chính sách đánh thuế phát thải nhằm lấy tiềnhỗ trợ các tỉnh ứng phó với BĐKH.

LHHST (Theo VTV1)  



Vusta

 Vifotec

Logo Hoi thi STKT - web

Logo Cuoc thi 2017-web

Logo-bao-ve-nguoi-tieu-dung

Hội Bảo vệ Quyền lợi Người Tiêu dùng tỉnh Sóc Trăng